13. nóvember 2026 /

Mál nr. 46/2026. Ákvörðun kærunefndar útboðsmála.

Ákvörðun kærunefndar útboðsmála 28. ágúst 2026

í máli nr. 46/2026:

Rafklettur ehf.

gegn

Framkvæmdasýslunni – Ríkiseignum og

Reitum atvinnuhúsnæði ehf.

 

Lykilorð

Kærufrestur. Kröfu um stöðvun samningsgerðar hafnað.

Útdráttur

Kærunefnd útboðsmála hafnaði kröfu RK um að samningsgerð F og RA yrði stöðvuð um stundarsakir, sbr. 1. mgr. 110. gr. laga nr. 120/2016 um opinber innkaup.

 

Með kæru móttekinni hjá kærunefnd útboðsmála 5. ágúst 2026 kærði Rafklettur ehf. (hér eftir „kærandi“) útboð Framkvæmdasýslunnar – Ríkiseigna (hér eftir „varnaraðili“) nr. 25-0275 auðkennt „Nursinghome in Akureyri – Þursaholt.“

Kærandi krefst þess að kærunefnd útboðsmála felli úr gildi ákvörðun varnaraðila um að velja tilboð Reita atvinnuhúsnæðis ehf. og þar með að hafna tilboði kæranda. Þá krefst kærandi þess að kærunefnd útboðsmála láti í ljós álit sitt á skaðabótaskyldu varnaraðila gagnvart kæranda, nema afstaða kærunefndar til annarra krafna leiði til þess að það eigi ekki við. Að auki er gerð krafa um að varnaraðila verði gert að greiða kostnað kæranda við að hafa kæruna uppi samkvæmt mati kærunefndar útboðsmála. Kærandi gerir jafnframt kröfu um að samningsgerð varnaraðila verði stöðvuð með vísan til 1. mgr. 110. gr. laga nr. 120/2016 um opinber innkaup þar til endanlega hefur verið skorið úr kæru þessari.

Varnaraðili krefst þess í greinargerð sinni 17. ágúst 2026 að öllum kröfum kæranda verði vísað frá kærunefndinni en til vara að öllum kröfum kæranda verði hafnað.

Reitir atvinnuhúsnæði ehf. krefst þess í greinargerð sinni 17. ágúst 2026 að kærunni verði vísað frá, en til vara að kröfum kæranda verði hafnað.

Í þessum hluta málsins verður tekin afstaða til þeirrar kröfu kæranda að hið kærða innkaupaferli verði stöðvað um stundarsakir en úrlausn málsins bíður að öðru leyti endanlegs úrskurðar.

 

I

Hið kærða útboð var auglýst 1. apríl 2026, en varnaraðili óskaði eftir leigutilboðum fyrir húsnæði undir hjúkrunarheimili á Akureyri í Þursaholti. Verkefnið sneri að því að byggja og fullgera hjúkrunarheimili og leigja til Ríkiseigna, sem muni áframleigja til rekstraraðila hjúkrunarheimilisins. Bjóðandi skyldi leggja til og greiða fyrir fullnaðarhönnun húsnæðisins sem þurfi til að húsið fengi lögboðnar úttektir. Tilboð bjóðenda skyldi miðast við að verkið fæli í sér fullnaðarfrágang utanhúss og innanhúss í samræmi við kröfulýsingu.

Hæfiskröfur komu fram í kafla 1.3 í útboðslýsingu og samkvæmt grein 1.3.3 var bjóðendum heimilt að byggja á getu annars fyrirtækis með þeim skilyrðum sem nánar voru tilgreind í greininni. Um tæknilega og faglega getu bjóðenda var fjallað í grein 1.3.8. Skyldi bjóðandi m.a. hafa lokið við a.m.k. tvö sambærileg verk á síðustu fimm árum þar sem samningsfjárhæð skyldi hafa verið að lágmarki 1.000 milljónir. Einnig var gerð krafa um reynslu yfirstjórnanda verks af sambærilegu verki. Til staðfestingar á tæknilegri og faglegri getu skyldu bjóðendur láta fylgja skrá með helstu upplýsingum með tilboði sínu.

Tíu tilboð bárust og hinn 15. júní 2026 tilkynnti varnaraðili að ákveðið hefði verið að ganga að tilboði nr. 2 frá Reitum atvinnuhúsnæði ehf., sem hefði fengið 79,46 stig fyrir verð og 20 stig fyrir gæði, eða alls 99,46 stig. Þar á eftir kom tilboð kæranda, sem fékk 80 stig fyrir verð og 18,52 stig fyrir gæði, eða alls 98,52 stig.

Kærandi bendir á að hann hafi ekki vitað um þá annmarka sem hann telji hafa verið á tilboði Reita atvinnuhúsnæðis ehf. fyrr en 17. júlí 2026, þegar varnaraðili hafi orðið við beiðni kæranda um afhendingu tilboðsgagna fyrirtækisins. Í kæru kæranda er því haldið fram að Reitir atvinnuhúsnæði ehf. hafi ekki sýnt fram á tvö sambærileg og fullunnin verkefni, og vísar til þess að eitt verkefni, Nauthólsvegur 50, í verkskrá fyrirtækisins hafi verið skráð ólokið og annað verkefni, Eiríksgata 5, hafi verið undir þeim fjárhæðarmörkum sem gerð hafi verið krafa um. Þriðja verkefnið, Suðurlandsbraut 34, geti að mati kæranda ekki talist hafa verið sambærilegt í skilningi greinar 1.3.8 í útboðsgögnum, auk þess sem óljóst sé hvenær því hafi verið lokið. Kærandi byggir auk þessa á því að óljóst sé af tilboðsgögnum Reita atvinnuhúsnæðis ehf. hver hafi verið tilgreindur sem yfirstjórnandi verkefnisins og hvaða viðmiðunarverkefni hafi verið lagt til grundvallar hæfi viðkomandi. Kærandi byggir jafnframt á því að Reitum atvinnuhúsnæði ehf. hafi ekki verið heimilt að byggja á hæfi annarra aðila, þar sem framlögð viljayfirlýsing þar af lútandi hafi verið óskuldbindandi fyrir aðila. Enn fremur byggir kærandi á því að tilboð Reita atvinnuhúsnæðis ehf. hafi innifalið í sér nokkur frávik frá stærð, fjölda og staðsetningu rýma, sem hafi ekki verið í samræmi við kröfur útboðsgagna.

Varnaraðili krefst þess að kröfu kæranda um stöðvun samningsgerðar verði vísað frá á þeim grundvelli að kæran sé of seint fram komin, og bendir á að krafa um stöðvun verði að uppfylla þau tímamörk og formskilyrði sem mælt sé fyrir um í 106. gr. laga nr. 120/2016. Kærandi hafi fengið fullnægjandi vitneskju um hina kærðu ákvörðun hinn 15. júní 2026, og hafi þá 20 daga kærufrestur til að bera ákvörðunina undir kærunefnd útboðsmála. Kærufrestur vegna þessa hafi runnið út 6. júlí 2026. Ekki geti staðist að kærufrestur skuli miðast við 17. júlí 2026, þegar kærandi hafi fengið aðgang að tilboðsgögnum Reita atvinnuhúsnæðis ehf., enda sé kærufrestur samkvæmt 1. mgr. 106. gr. laga nr. 120/2016 fortakslaus og miðist við birtingu tilkynningar um val tilboðs. Verði ekki fallist á að vísa kröfu kæranda frá, þá krefjist varnaraðili þess á sama grundvelli að hafna skuli þessari kröfu kæranda. Að því er varðar aðrar kröfur kæranda þá byggir varnaraðili á því að tilboð Reita atvinnuhúsnæðis ehf. hafi fullnægt þeim kröfum sem gerðar hafi verið í útboðsgögnum. Fyrirtækið hafi upplýst í tilboði sínu um tvö sambærileg og fullunnin verkefni, og andmælir varnaraðili sjónarmiðum þess efnis að eitt verkefnanna, Suðurlandsbraut 34, geti ekki talist sambærilegt. Við mat á flækjustigi verði ekki aðeins litið til þeirrar starfsemi sem fari fram í húsnæðinu að framkvæmd lokinni. Varnaraðili bendir að auki á að í tilboði Reita atvinnuhúsnæðis ehf. hafi verið tilgreindir þrír yfirstjórnendur, þ. á m. yfirstjórnandi sem sé starfsmaður félagsins og uppfylli kröfu útboðsgagna um hæfi.

Reitir atvinnuhúsnæði ehf. byggja á því að kæran sé of seint fram komin samkvæmt 1. mgr. 106. gr. laga nr. 120/2016. Ákvörðun um val tilboðs fyrirtækisins hafi verið tilkynnt 15. júní 2026, en kæran hafi borist kærunefnd útboðsmála 5. ágúst 2026. Þá hafi kærufrestur samkvæmt nefndu ákvæði verið löngu liðinn. Þá vísa Reitir atvinnuhúsnæði ehf. til þess að bæði verkefnin, sem tiltekin hafi verið í verkskrá með tilboði félagsins, uppfylli efnislegar kröfur í grein 1.3.8 í útboðsgögnum. Þá hafi verkinu við Suðurlandsbraut 34 verið lokið í september 2025 og leigutaki þess hafi þá hafið greiðslu fullrar leigu. Verkinu hafi því verið lokið fyrir lok tilboðsfrests, svo sem útboðsgögn hafi gert kröfu um. Þá andmælir Reitir atvinnuhúsnæði ehf. sjónarmiðum þess efnis að tilboðið hafi ekki uppfyllt kröfu um hæfi yfirstjórnanda, og reifar reynslu tiltekins fulltrúa hjá fyrirtækinu. Sé ljóst af þeim gögnum sem fylgdu með tilboði fyrirtækisins að sá starfsmaður uppfylli kröfur í grein 1.3.8 í útboðsgögnum. Einnig er andmælt sjónarmiðum þess efnis að tilboð fyrirtækisins hafi innihaldið frávik frá hönnunar- og rýmiskröfum, og bendir á að slíkt geti ekki leitt til ógildingar tilboðsins.

 

Niðurstaða

Samkvæmt 1. mgr. 110. gr. laga nr. 120/2016 um opinber innkaup er kærunefnd útboðsmála, að kröfu kæranda, heimilt að stöðva innkaupaferli um stundarsakir þar til endanlega hefur verið skorið úr kæru, enda hafi verulegar líkur verið leiddar að broti gegn lögunum eða reglum settum samkvæmt þeim við tiltekin innkaup sem leitt getur til ógildingar ákvörðunar eða annarra athafna varnaraðila. Þá segir í 2. mgr. 110. gr. að um kröfu kæranda gilda ákvæði 106. og 108. gr. eftir því sem við á.

Kærandi krefst stöðvunar á samningsgerð varnaraðila með vísan til framangreinds lagaákvæðis. Þessu til stuðnings bendir kærandi á upphaf kærufrests skuli miðast við 17. júlí 2026, þegar kærandi fékk aðgang að tilboðsgögnum Reita atvinnuhúsnæðis ehf., en kæranda hafi ekki verið ljósir þeir annmarkar, sem hann telji vera á tilboði fyrirtækisins, fyrr en þá.

Samkvæmt 1. mgr. 106. gr. laga nr. 120/2016 skal kæra borin skriflega undir kærunefnd útboðsmála innan 20 daga frá því að kærandi vissi um eða mátti vita um þá ákvörðun, athöfn eða athafnaleysi sem hann telur brjóta gegn réttindum sínum. Áður var fjallað um kærufrest í 94. gr. laga nr. 84/2007 um opinber innkaup og sagði í athugasemdum við ákvæðið í frumvarpi að þeim lögum að við opinber innkaup sé oft og tíðum sérlega mikilvægt að ekki sé fyrir hendi óvissa um gildi tiltekinna ákvarðana kaupanda, jafnvel þótt þær kunni að vera ólögmætar og leiða til bótaskyldu.

Í máli þessu liggur fyrir að bjóðendum var tilkynnt 15. júní 2026 um ákvörðun varnaraðila um val tilboðs í hinu kærða útboði. Kæran barst kærunefnd útboðsmála hinn 5. ágúst 2026 og beinist hún að umræddri ákvörðun. Samkvæmt því miðast kærufrestur við 15. júní 2026. Ekki skiptir þá máli að kærandi hafi fengið afhent tilboðsgögn Reita atvinnuhúsnæðis ehf. síðar eða þann 17. júlí 2026. Kærufrestur var því liðinn þann 5. ágúst 2026 þegar kæra kæranda barst kærunefnd útboðsmála. Af þessum sökum er óhjákvæmilegt að hafna verður kröfu kæranda um stöðvun samningsgerðar varnaraðila og Reita atvinnuhúsnæðis ehf.

Úr öðrum kröfum aðila verður leyst með úrskurði þegar aðilar hafa skilað endanlegum sjónarmiðum sínum í málinu og lagt fram þau gögn sem þeir telja máli skipta.

 

Ákvörðunarorð

Hafnað er kröfu kæranda, Rafkletts ehf., um að samningsgerð varnaraðila, Framkvæmdasýslunni – Ríkiseignum, vegna útboðs nr. 25-0275 auðkenndu „Nursinghome in Akureyri – Þursaholt“ verði stöðvuð um stundarsakir.

 

Reykjavík, 28. ágúst 2026

 

Reimar Pétursson

 

Kristín Haraldsdóttir

 

Auður Finnbogadóttir

Var efnið hjálplegt?