Hoppa yfir valmynd

Útflutningseftirlit

Útflutningseftirlit með vöru, þjónustu og fjárfestingum sem varða þjóðaröryggi

Íslandi er skylt að hafa eftirlit með vissum útflutningi á grundvelli ýmissa alþjóðaskuldbindinga. Stjórnsýslulega heyrir útflutningur undir utanríkisráðuneytið. Alþjóðaskuldbindingarnar grundvallast m.a. á stofnsáttmála Sameinuðu þjóðanna, efnavopnasamningnum frá árinu 1992, vopnaviðskiptasamningnum, EES-samningnum og aðild Íslands að svokölluðum eftirlitskerfum. Ísland tekur þátt í þremur eftirlitskerfum: Ástralíuhópnum um efna- og lífefnavopn, Eftirlitskerfinu með flugskeytatækni (MTCR) og Kjarnbirgjahópnum (e. Nuclear suppliers Group, NSG). Þá hefur Ísland sótt um þátttöku í Wassenaar-fyrirkomulaginu frá 1995 sem fjallar um hefðbundin vopn og hluti með tvíþætt notagildi. Rússland hefur hingað til eitt ríkja lagst gegn þátttöku Íslands. Í flestum tilvikum er getið um leyfisskyldan útflutning á listum sem eru birtir á grundvelli laga um eftirlit með þjónustu og hlutum sem geta haft hernaðarlega þýðingu, nr. 58/2010.

Utanríkisráðherra veitir þrenns konar útflutningsleyfi, þ.e. einstök leyfi, almenn leyfi og heildarleyfi. Dæmi um leyfisskyldan útflutning frá Íslandi eru dvergkafbátar, einnig nefnd ómönnuð neðansjávarför. Eftirlitskerfið um flugskeytatækni (MTCR) frá 1987 er óformlegt samstarf 35 ríkja, þ. á m. Bandaríkjanna og Rússlands sem Ísland gerðist aðili árið 1993. Aðildarríkin skiptast á að gegna formennsku. Ísland og Írland gegna saman formennsku í MTCR frá október 2017 til október 2018 og er þetta í fyrsta skipti sem ríkin gegna formennsku.

 





Umsóknir um útflutningsleyfi sendist á: [email protected] 

Eyðublöð

Alþjóðastofnanir

Alþjóðasamningar

Alþjóðasamstarf

Löggjöf

Gjald

Gjald fyrir útflutningsleyfi er kr. 2.000 skv. 50. tölul. 11. gr. laga um aukatekjur ríkissjóðs nr. 88/1991. Gjaldið skal greitt með umsókninni. Hægt er að millifæra á reikning utanríkisráðuneytisins: 0303-26-000269, kt. 670269-4779. Kvittun þarf að fylgja umsókn.

Tenglar

AG |   GICNT   |    GTRI   |   HCOC   |   MTCR   |    NSG   |    OPCW   |   PSI   |    UNSC   |    WASSENAAR   |    ZANGGER

 


Vopnaviðskiptasamningurinn (ATT)

Vopnaviðskiptasamningurinn (e. Arms Trade Treaty - ATT), var samþykktur á allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna 2. apríl 2013. Ísland undirritaði samninginn í New York hinn 3. júní 2013 og varð fyrsta ríkið til að fullgilda hann hinn 2. júlí 2013. Samningurinn tók gildi 24. desember 2014. Skrifstofa samningsins er í Genf.

Samningurinn er sá fyrsti sinnar tegundar. Hann fjallar um eftirlit með útflutningi hefðbundinna vopna til þess að auka alþjóðlegt öryggi og skapa vernd gegn brotum á mannréttindum og á sviði mannúðarmála. Hann mun torvelda að vopn lendi í höndum ólögmætra herja, hryðjuverkamanna eða glæpasamtaka. Ísland, ásamt hinum norrænu ríkjunum, beitti sér mjög fyrir því að samningurinn yrði gerður og tók virkan þátt í samningsgerðinni. Hún var kröftuglega studd af frjálsum félagasamtökum, svo sem Rauða krossinum og Amnesty International.

Íslenska sendinefndin náði góðum árangri á lokaráðstefnu vegna samningsgerðarinnar í New York í mars sl. Með góðum stuðningi hinna norrænu ríkjanna og annarra líkt þenkjandi ríkja tókst Íslandi að fá samþykkt í samningstextann ákvæði sem skyldar aðildarríkin til að taka tillit til hættunnar á kynbundnu ofbeldi þegar ákvarðanir eru teknar um vopnaútflutning.

Samningurinn kveður á um að sérhvert aðildarríki skuli gera viðeigandi ráðstafanir til þess að framfylgja lögum sínum og reglugerðum sem innleiða ákvæði samningsins. Helstu ákvæðin sem við eiga eru 5. - 11. gr. þ.e. eftirlit með útflutningi, innflutningi, gegnumferð, umfermingu og miðlun vopna, skotfæra og íhluta. Samningurinn verður framkvæmdur á grundvelli laga um eftirlit með þjónustu og hlutum sem geta haft hernaðarlega þýðingu nr. 58/2010. Önnur lög sem geta átt við um framkvæmd samningsins eru vopnalög nr. 16/1998, lög um framkvæmd alþjóðlegra þvingunaraðgerða nr. 93/2008 og tollalög nr. 88/2005.

Tenglar

ATT Secretariat

ATT - Arms Trade (UN)

 


Yfirlit yfir aðild að útflutningseftirlitskerfum

RíkiAGMTCRNSGWA Σ
Argentína11114
Ástralía11114
Kanada11114
Japan11114
Kórea, Lýðveldið11114
Nýja-Sjáland11114
Bandaríkin11114

(7)(7)(7)(7)
(Evrópa I) AGMTCR NSG WA Σ 
Austurríki11114
Belgía11114
Búlgaría11114
Tékkneska lýðveldið11114
Danmörk11114
Finnland11114
Frakkland11114
Grikkland11114
Þýskaland11114
Ungverjaland11114
Írland11114
Ítalía11114
Lúxemborg11114
Niðurlönd11114
Pólland11114
Portúgal11114
Spánn11114
Svíþjóð11114
Bretland11114

(19)(19)(19)(19)
(Evrópa II)AG MTCRNSG WA  Σ
Noregur11114
Sviss11114
Tyrkland11114
Úkraína11114

(4)(4)(4)(4)
(Evrópa III) AGMTCR NSG WA  Σ
Króatía1
113
Kýpur1
1
2
Eistland1
113
Lettland1
113
Litháen1
113
Malta1
113
Slóvakía1
113
Slóvenía1
113
Rúmenía1
113
Evrópusambandið1


1

(10)(0)(9)(8)
(Evrópa IV) AGMTCR NSG WA  Σ
Belarus

1
1
Ísland111
3
Serbía

1
1

(1)(1)(3)(0)
(Önnur) AG MTCRNSG WA  Σ
Brasilía
11
2
Kína

1
1
Kazakhstan

1
1
Mexikó1
113
Rússland
1113
Suður-Afríka
1113

(1)(3)(6)(3)
Samtals42344841
Ameríka
4454
Afríka
0111
Asía2242
Evrópa33253632
Eyjaálfa2222
Var efnið hjálplegt?Nei
Takk fyrir

Ábendingin verður notuð til að bæta gæði þjónustu og upplýsinga á vef Stjórnarráðsins. Hikaðu ekki við að hafa samband ef þig vantar aðstoð.

Af hverju ekki?

Yfirlit

Hafa samband

Ábending / fyrirspurn


Þessi síða notar vafrakökur Lesa meira